wat raakt

Het moment waarop je je heel even een volwassen vrouw waant die haar zaakjes op orde heeft:

• Je wandelt naar de tandarts met aan elke hand een kind.
• Jullie zijn op tijd. Enkele minuten te vroeg zelfs. 
• Je hebt een boek bij voor elk van jullie. 
• Alle tanden werden extra grondig gepoetst. (Die van jou ook, je wil vermijden dat ze onopvallend in je mond gluurt tijdens het praten en dan terloops meldt dat het er aan te zien is dat je al 6 jaar niet meer op controle bent geweest) 
• Je nam, zoals afgesproken, contact op met de orthodontist en noteerde op je telefoon, bij de agenda-afspraak van vandaag, wat die had gezegd. Wat een ge-ni-aal plan. Is dat hoe echte volwassenen het doen?
• Je kinderen hebben ein-de-lijk Kids-id’s die je straks met zichtbare trots zal kunnen afgeven en laten inlezen. 
• Je hebt de Kids-id’s ook daadwerkelijk bij. Volwassener wordt het niet vandaag. 
• De kinderen wachten rustig op de oranje plastieken stoeltjes. 
• Ze praten zachtjes.
• Ze praten zachtjes! 
• Je zit tegenover hen en ziet tevreden dat ze kleren aanhebben. 
• Kleren die er best oké uitzien, zonder gaten of al te opvallende vlekken.
• Geen pyjama-onderdelen.
• Je haalt je boek tevoorschijn.

Het moment waarop de waan wordt ingehaald door de werkelijkheid:

• De kinderen wachten niet langer rustig. 
• Ze maken luid ruzie over de vraag of er al dan niet huizen ín de Chinese muur zijn. 
• Het galmt in het tandartsgebouw.
• Niemand leest een boek. 
• De kinderen ruzieën en je bemiddelt met zachte, beminnelijke stem. 
• Je kinderen worden weer rustig. Dankzij jouw rust. Want je bent een spiegel. Kinderen kopiëren. Je leeft voor. 
• Hahahaha. 
• De kinderen negeren je volkomen en schreeuwen nu.
• Het galmt nog steeds in het tandartsgebouw. 
• De tandarts komt je redden.
• In de cleane tandartsstoel zie je:
  • kind 1 met vuile schoenen vol modder
  • de ongekamde bos haar van kind 2 die de laatste maanden vooral in hoogte toenam waardoor hij weggelopen lijkt uit Pluk van de Petteflet. 
• Ze vraagt of je elke dag napoetst.
• Ze constateert dat je lichtelijk hebt overdreven toen je ‘regelmatig’ mompelde. 
• Je wordt streng toegesproken. Elke dag napoetsen!
• Je dochter gooit bij het weggaan in haar enthousiasme een beeldje kapot. 
• Je zegt 100 keer sorry. 
• Geschokt en met tranen in de ogen zegt de tandarts met de grootste moeite dat het niet erg is. 
• Het juk van volwassen gedrag laat je achter in de lift, die 2x vastliep omdat er te veel op de knopjes werd gedrukt. Ook door jou. 
• Een groot kind wandelt met aan elke hand een kleiner kind terug. 
• Drie kinderen huppelen huiswaarts. 

Ze zijn net in België en zitten nu zo’n 3 weken in de schoolbanken. Ze wisten de eerste les niet hoe je de ringetjes van een kaft opent of hoe een perforator werkt, maar kunnen nu al vertellen wat hun naam is, uit welk land ze komen, waar ze wonen, welke taal ze spreken, of ze getrouwd zijn, hoe het gaat, ze kunnen tellen tot 20 en kennen de dagen van de week. 

Het was de laatste les voor de Kerstvakantie en ik wilde hen zo graag vertellen wat ik wens voor het nieuwe jaar. 

Want ik wens dat ze zich welkom voelen hier. Dat ze behandeld worden zoals wij behandeld worden en niet als tweederangsburgers of als parasieten. Ik wens openheid. Nieuwsgierigheid. Groei. Ik wens een warme plek om thuis te komen en dat bedoel ik heel letterlijk. Waar de verwarming werkt. Zonder vocht- of schimmelproblemen. Met genoeg plaats voor alle familieleden. In de buurt van een park zodat de kinderen soms buiten kunnen spelen. Ik wens hen hoop. Hoop op een beter leven. Ik wens ruimte voor hun trauma en de juiste begeleiding. Ik wens kansen. Ik wens hen plekken waar ze kunnen bijleren en groeien, waar iemand in hen gelooft en hun capaciteiten ziet. Ik wens hen ruimte en begrip voor rouw. Ik wens dat het goed mag gaan in hun thuisland. Ik wens vertrouwen, zachtheid en openheid. Ik wens dat ze weten en ondervinden dat ze net zoveel recht hebben op al het geluk dat wij zomaar in onze schoot geworpen kregen. 

Het is een naïeve wens, ik weet het. Hun leven was al erg moeilijk en wordt er niet gemakkelijker op nu ze hier wonen. Politieke keuzes laten hen vaak voelen dat ze niet welkom zijn, dat ze wél tweederangsburgers zijn, dat hun kinderen minder waard zijn dan die van ons, dat hun trauma’s onbelangrijk zijn en warme plekken een overbodige luxe (toch voor hen). Hun onzekere, kwetsbare situaties zijn een droom voor huisjesmelkers, dus wonen ze vaak in vochtige, slecht geïsoleerde, veel te kleine appartementen, de enige plaatsen waar ze “welkom” zijn met hun hele gezin. Ze voelen zo vaak dat geluk voor hen niet is weggelegd. Dat ze geen capaciteiten hebben die hier van belang zijn, niets kunnen bijdragen en alleen maar een last zijn. Hoe vaak worden ze niet afgewimpeld, wordt er agressief, kleinerend, geërgerd, belerend, uit de hoogte of verveeld tegen hen gesproken. En wat doet dat met een mens?

Maar toch zie ik zoveel dankbaarheid. Ik zie hen genieten van elk nieuw woord dat ze leren, alsof ik cadeautjes uitdeel. Ik zie hoe hard ze werken, hoe ze groeien, hoe sterk ze zijn. Ik zie zoveel moed. 

En dus durf ik hen toch gewoon voluit wensen:
Vertrouwen. Warmte. Groei. Open armen. Goed omringd zijn. Geloof. Hoop. 

Het klinkt wollig en wereldvreemd misschien, maar wat wens je je kinderen, je familie, je ouders? Is dat niet hoe elke mens kan floreren, groeien, de beste versie van zichzelf zijn?

Is dat niet wat deze stad, dit land, deze wereld nodig heeft? Dat iedereen de beste versie van zichzelf kan zijn?

Dus dat wilde ik Ammar, Dalal, Molar, Malalai, Samuel, Femi, Hamida, Somayeh, Sayed Faqir, Ella, Ola, Habibullah, Shakila, Fahd en Mimount gisteren wensen. Maar daarvoor is er nu nog niet genoeg taal. Dus ik schreef ik “vrolijk kerstfeest” en “gelukkig nieuwjaar” op het bord, liet hen een kerstkaartje naar elkaar schrijven en gaf een onnozel kaarsje mee, vermomd als rendier met een rood LED-lichtje in de neus.

Een lichtje voor deze twee weken die voor hen vaak eerder donker en moeilijk zijn dan prettige, warme feestdagen. En ik hoop dat ze daarin iets voelden van mijn warme wensen en de hoop dat ze genoeg kansen krijgen hier om te floreren. En dat ik weiger cynisch te worden. Leve hoop! De volgende keer krijgen ze geitenwollen sokken.

in de zetel steunend tegen wat kussens en je raakt diep ontroerd door de zuivere, tere stem van Jakub Józef Orliński en je las ergens dat hij ook een breakdancer is, je ogen branden maar je leest verder en op pagina 166 schrijft Hertmans over een zwarte ibis: ‘Misschien dacht ik, is het geheim stomweg dit: volhouden, ook al lijkt er geen enkele reden toe, jij daar met je vleugels open en je ogen dicht tegen de zondvloed die over je heen komt’, je houdt even je adem in maar er komt geen zondvloed de kamer binnen, enkel een dochter in streepjespyjama met haar kattenmuts op, ze kan niet slapen en nestelt zich op jou, warm en tevreden (haar muts spint haast), jullie luisteren nu samen naar Orliński en ze vraagt: was dat nu een zanggeeuw nadat je geeuwend probeerde mee te zingen en dat was het exact zeg je, een zanggeeuw, en je kust haar op haar neus waar heel voorzichtig de eerste zomersproeten zijn verschenen en nu moet ze weer naar bed zeg je na een tijdje en jij even later opnieuw alleen in de zetel (je mist haar warme lijf al), je ogen dicht, wachtend op een zondvloed die soms zo dichtbij voelt of enkel op de slaap waar Orliński je zacht maar gedecideerd heen leidt